فیکسچر ایمپلنت چیست و چه کاربردی دارد؟

فیکسچر ایمپلنت چیست؟

برای دندان‌هایی که به هر دلیلی از دست می‌روند و باید جایگزین شوند، به جای ریشه از فیکسچر ایمپلنت استفاده می‌شود. در واقع فیکسچر به عنوان یک قطعه کوچک و کمتر شناخته شده، مهم‌ترین قطعه در نصب ایمپلنت است. حال استفاده از آن چه کاربردی دارد و اصلاً به چه منظور باید از آن استفاده شود را در این مطلب بررسی خواهیم نمود. برای این که بدانید چرا انتخاب ایمپلنت برای جایگزینی دندان بهترین است و نصب آن نیاز به چه قطعاتی با چه کاربردهایی دارد، ما را همراهی کنید.

فیکسچر ایمپلنت چیست و چه نقشی در ساختار دندان مصنوعی دارد؟

ایمپلنت‌ها از سه بخش اصلی و مهم تشکیل می‌شوند که نبود هر یک از آن‌ها یعنی عدم تکمیل فرایند نصب ایمپلنت. این سه بخش شامل فیکسچر، روکش دندان و اباتمنت می‌شوند. فیکسچرها در اصل همان پیچ‌های فلزی کوچکی هستند که درون استخوان فک قرار گرفته و کار ریشه دندان را انجام می‌دهند. فیکسچرها را نمی‌توان از بیرون دید و کاملاً در زیر استخوان فک قرار می‌گیرند. این پیچ‌ها با استخوان فک جوش خورده و به عنوان پایه محکمی برای نگهداری از دندان جدید مورد استفاده قرار می‌گیرند.

فیکسچر چگونه نقش ریشه طبیعی دندان را ایفا می‌کند؟

طراحی فیکسچر به گونه‌ای است که دقیقاً عملکردی همچون ریشه دندان دارد. به این صورت که قادر است نیروی جویدن را به استخوان فک منتقل نماید. در حالی که از آن نیز مراقبت می‌کند تا در اثر این نیرو تحلیل نرود. اتفاقی که اصولاً بعد از کشیدن دندان یا از بین رفتن دندان بسیار در محل خالی فک رخ می‌دهد.

فیکسچر ایمپلنت از چه جنس و موادی ساخته می‌شود؟

جنس و موادی که با استفاده از آن فیکسچر ساخته می‌شود، از مهم‌ترین عوامل طول عمر ایمپلنت به شمار می‌رود. به این دلیل که این قطعه به عنوان ستون دندان باید سال‌ها در ارتباط مستقیم با بافت‌های زنده بدن بماند.

اصولاً برای ساخت فیکسچر ایمپلنت از تیتانیوم استفاده می‌شود. به این دلیل که مقاوم بوده و با بدن نیز سازگاری دارد. البته در سال‌های اخیر از زیرکونیا نیز برای ساخت فیکسچر استفاده می‌شود. از این فیکسچر برای افرادی استفاده می‌شود که به فلز حساسیت دارند. یا این که تمایلی ندارند از فلز در بدن خود استفاده کنند. فیکسچرهای زیرکونیا سفید رنگ هستند و به نظر می‌رسد انعطاف‌پذیر باشند؛ اما هنوز هم فیکسچرهای تیتانیوم پرکاربردتر و محبوب‌تر هستند.

فیکسچر ایمپلنت چند نوع دارد و بر چه اساسی دسته‌بندی می‌شود؟

پایه‌های فلزی ایمپلنت را می‌توان بسته به کاربرد و نوع شکلی که دارند به مدل‌های زیر تقسیم‌بندی نمود:

• فیکسچر استوانه‌ای که ساده بوده و بهترین انتخاب برای استخوان فک با تراکم بالا است.
• فیکسچر مخروطی که شباهت زیادی به ریشه طبیعی دندان دارد و از نظر استحکام نیز بسیار مقاوم است. می‌توان از آن برای فضای محدود در دهان استفاده کرد.
• فیکسچر خودحفار نیز نوع دیگری از پایه فلزی ایمپلنت است که برای نصب نیازی به حفاری کامل استخوان فک ندارد. در واقع از این فیکسچر می‌توان برای کاشت فوری ایمپلنت استفاده کرد تا سریعاً پایه در استخوان فک نصب شود.

در میان این سه نوع فیکسچر، فیکسچرهای مخروطی نسبت به دو نمونه دیگر از استحکام بالاتری برخوردارند. از این رو پزشکان بیشتر استفاده از این نوع قطعات را به بیماران خود توصیه می‌نمایند.

مراحل کاشت فیکسچر در استخوان فک

برای کاشت پیچ فلزی ایمپلنت یک جراحی کوچک کافی است که اصولاً نیز با بی‌حسی موضعی قابلیت انجام دارد. برای انجام این کار ابتدا باید استخوان فک حفاری شود. ناحیه مورد نظر توسط دندانپزشک از قبل مشخص شده و بی‌حس می‌شود. سپس با دریل تخصصی در قسمت مشخص شده یک حفره ایجاد شده و فیکسچر با طول و اندازه و قطر مناسب در حفره قرار می‌گیرد.

پس از این مرحله باید روی آن را پوشاند تا از ورود بافت نرم به داخل پیچ جلوگیری کرد و تا زمان قرار گرفتن اباتمنت و روکش بر روی آن باقی بماند. سپس اطراف لثه بخیه زده خواهد شد. اگر مدت زمان زیادی باشد که دندان شما از دست رفته، دیگر نیازی به سپری کردن زمان جهت کاشت پیچ نخواهد بود. در حالی که اگر نیاز باشد ابتدا دندان کشیده شود، باید منتظر بمانید تا محل زخم بهبود یافته و سپس برای نصب فیکسچر اقدام کنید.

مدت زمان جوش‌خوردن فیکسچر به استخوان فک چقدر است؟

این که فیکسچر ایمپلنت در فک بالا نصب شود یا فک پایین، مدت زمان ترمیم آن را تغییر می‌دهد. به این دلیل که تراکم استخوان در فک پایین بیشتر از فک بالا بوده و از این رو پیچ زودتر به استخوان جوش می‌خورد. معمولاً مدت زمان جوش خوردن ۳ ماهه است. در حالی که برای فک بالا بین ۴ الی ۶ ماه ممکن است زمان لازم باشد.

همچنین عوامل دیگری نیز در تسریع روند جوش خوردن فیکسچر به استخوان فک تأثیرگذار هستند. عواملی همچون سلامت بیمار، رعایت بهداشت دهان، عدم استعمال دخانیات و موارد دیگر. همچنین در نظر داشته باشید که روند بهبودی در بیماران دیابتی نیز کندتر از افراد معمولی خواهد بود.

مراقبت‌های لازم بعد از کاشت فیکسچر ایمپلنت کدامند؟

برای این که بتوانید پس از نصب موفق فیکسچر، با هیچ مشکلی مواجه نشوید، باید برخی مراقبت‌ها را در نظر بگیرید. مراقبت‌هایی همچون توجه به نوع تغذیه و بهداشت دهان. نباید از غذاهای سخت و داغ بعد از نصب پیچ استفاده کنید. همچنین باید به جای استفاده از مسواک در این مدت، دهانشویه جهت ضدعفونی کردن دهان استفاده نمایید. در صورتی که بعد از چند هفته شاهد تورم و درد نبودید، یعنی پیچ به درستی در استخوان فک نصب و ثابت شده است. اکنون باید برای ادامه مراحل کاشت ایمپلنت به دندانپزشک مراجعه نمایید.

عوارض و خطرات احتمالی فیکسچر چیست؟

این احتمال وجود دارد که برخی از بیماران به دلیل عدم مهارت بالای دندانپزشک، بعد از نصب فیکسچر ایمپلنت با مشکلاتی مواجه شوند. مشکلاتی همچون:

• لق شدن فیکسچر
• درد مداوم
• تورم
• خونریزی مکرر
• التهاب باکتریایی بافت اطراف فیکسچر

قیمت فیکسچر به چه عواملی بستگی دارد؟

هزینه انتخاب و نصب فیکسچر بسته به نوع برند و مهارت دندانپزشک در نصب متغیر است. معمولاً پیچ‌های ایمپلنت سوئیسی که از کیفیت بالاتری برخوردار هستند، قیمت بالاتری هم دارند. در حالی که فیکسچرهای کره‌ای قیمت مناسب و میانه داشته و برای بیشتر بیماران مناسب هستند. همچنین باید بیان نماییم که پیچ‌های ایمپلنت آمریکایی و اروپایی نیز از نظر قیمتی در رده بالاتری قرار دارند در حالی که کیفیت آن‌ها بالا است.

دکتر احسان کریمی متخصص و دندانپزشک با سابقه در زمینه کاشت ایمپلنت، بسته به شرایطی که دارید بهترین نوع فیکسچر را به شما معرفی خواهد نمود. بهتر است برای انتخاب پایه ایمپلنت از نظر ایشان تابعیت کنید تا هم شاهد کیفیت عالی و هم نتیجه عالی بعد از کاشت ایمپلنت باشید. در صورت انتخاب فیکسچر مناسب، شما می‌توانید حتی تا بیش از ۲۰ سال هم از ایمپلنت استفاده کنید.

البته مدت عمر فیکسچر ایمپلنت بسته به مراقبت‌هایی که شما باید انجام دهید متغیر خواهد بود. در برخی موارد نادر نیز که ممکن است نیاز به تعویض فیکسچر داشته باشید، دندانپزشک به شما توصیه خواهد نمود. به عنوان مثال زمانی که پیچ دچار عفونت شده یا استخوان اطراف آن به شدت تحلیل رفته باشد.

کلام آخر

فیکسچر ایمپلنت به عنوان یک قطعه کوچک و نامرئی در زیر ایمپلنت، توسط بسیاری از مردم مهم در نظر گرفته نمی‌شود. در حالی که مهم‌ترین وظیفه را بر عهده داشته و در واقع آنچه طول عمر استفاده از ایمپلنت را افزایش می‌دهد، انتخاب و نصب درست همین قطعه کوچک است. اگر قصد دارید با هزینه مناسب، سلامت را به دهان و دندان خود بازگردانید بهتر است در انتخاب فیکسچر مناسب نهایت دقت را به عمل آورید.