پروتز متحرک دندان چیست؟
دکتر احسان کریمی
30 بهمن 1403
زمانی که استفاده از پروتز ثابت امکانپذیر نباشد، دندانپزشک از پروتز متحرک دندان برای بیمار استفاده میکند. انواع پروتز متحرک شامل پروتز کامل، پارسیل یا ناقص و اوردنچر است. از مزایای پروتز متحرک میتوان به عدم نیاز به چسب، عدم تراش دندانهای اطراف، راحتتر بودن در رعایت بهداشت دهان و کاهش تحلیل استخوان فک اشاره کرد. معایب آن نیز شامل احساس ناخوشایند وجود جسم خارجی در دهان، مشکلات در تکلم و احتمال شل شدن دندان متحرک است.
- پروتز متحرک دندان چیست؟
- انواع پروتزهای متحرک دندان
- پروتز کامل
- پروتز پارسیل (ناکامل)
- پروتز اوردنچر
- مزایای پروتز متحرک دندان
- معایب پروتز متحرک دندان
- نکات مهم برای نگهداری پروتز متحرک
- نگهداری دقیق دندانهای مصنوعی
- تمیز کردن دندانها پس از غذا خوردن
- استراحت دادن به دندانهای مصنوعی قبل از خواب
- آبکشی دندانهای مصنوعی قبل از قرار دادن در دهان
- مسواک زدن روزانه دندانهای مصنوعی
- مراقبت از دیگر قسمتهای دهان
- مراجعه منظم به دندانپزشک
- سخن پایانی
پروتز متحرک دندان چیست؟
پروتز متحرک دندان، نوعی پروتز دندانی است که فرد میتواند آن را به راحتی داخل دهان قرار دهد یا خارج کند. در صورتی که فرد تمامی دندانهای خود را از دست داده باشد، میتواند از پروتز متحرک کامل که به آن دندان مصنوعی یکدست نیز گفته میشود، استفاده کند.
استفاده از پروتز دندانی، باعث کاهش و تحلیل تدریجی استخوان فک میشود. به همین دلیل، هر یک یا دو سال یک بار نیاز است که پروتز مورد بررسی قرار گیرد و هر پنج تا هفت سال نیز برای تعویض آن اقدام شود.
انتخاب یک دندانپزشک متخصص پروتز دندان در مشهد میتواند تأثیر بسزایی در تجربه درمان و نتایج نهایی شما داشته باشد.
انواع پروتزهای متحرک دندان
پروتز متحرک دندان به دستههای مختلفی تقسیم میشوند که بر اساس جنس، نوع قالب و فرم طراحیشان متفاوت هستند. در ادامه به بررسی انواع آن میپردازیم.
پروتز کامل
پروتز کامل به نوعی از دندانهای مصنوعی اطلاق میشود که برای افرادی که تمام دندانهای خود را از دست دادهاند، استفاده میشود. این پروتز در دو مدل معمولی و لثه نرم موجود بوده و شامل دندانها و لثه مصنوعی است. در ابتدا ممکن است این پروتزها کمی ناراحتکننده به نظر برسند، اما با گذشت زمان و عادت کردن به آن، مشکلات به مرور زمان برطرف میشوند. این پروتز برای افرادی که تمامی دندانهایشان از دست رفته باشد، مناسب است و دیگر دندان طبیعی در دهان ندارند.
پروتز پارسیل (ناکامل)
پروتز پارسیل برای کسانی مناسب است که بخشی از دندانهایشان را از دست دادهاند. این نوع پروتز بهصورت یک پایه بر روی دندانهای باقیمانده قرار میگیرد و فضاهای خالی را با دندانهای مصنوعی پر میکند. پروتزهای پارسیل به دلیل قیمت مناسب و سهولت استفاده محبوب هستند و بهوسیله یک نگهدارنده فلزی روی دندانها ثابت میشوند. انواع مختلفی از این پروتزها وجود دارد که شامل پروتز بافتی اکریلیک، پروتز با چهارچوب فلزی و پروتزهای انعطافپذیر میباشند.
پروتز اوردنچر
پروتز اوردنچر نوعی از پروتز کامل است که بر روی چندین پایه ایمپلنت دندانی قرار میگیرد. این نوع پروتز به دلیل استحکام بیشتر و راحتی استفاده، نسبت به پروتز کامل معمولی راحتتر است. اوردنچرها برای افرادی که میخواهند پروتز ثابت و قابل اعتمادی داشته باشند، گزینه مناسبی هستند.
هر کدام از این انواع پروتزهای متحرک با توجه به نیاز و وضعیت دندانهای فرد میتواند انتخاب مناسبی باشد.
مزایای پروتز متحرک دندان
پروتز متحرک دندان یکی از گزینههای پرطرفدار در درمان مشکلات دندانی است که میتواند مزایای فراوانی برای افراد به همراه داشته باشد. در زیر به برخی از این مزایا اشاره میشود:
- بهبود قدرت جویدن: یکی از مهمترین مزایای این پروتز، بازگرداندن توانایی جویدن غذا به طور طبیعی است. این نوع پروتز میتواند به فرد کمک کند تا به راحتی غذاهای مختلف را بجود و از لذت خوردن غذاها بهرهمند شود.
- بازیابی زیبایی طرح لبخند: این نوع پروتزها به گونهای طراحی میشوند که کاملاً مشابه دندانهای طبیعی به نظر برسند و فرد را قادر میسازند تا بدون احساس ناراحتی یا نگرانی از ظاهر خود، به طور طبیعی بخندد.
- گزینه مقرون به صرفه: پروتزهای متحرک معمولاً هزینه کمتری نسبت به پروتزهای ثابت دارند و بنابراین گزینه مناسبی برای افرادی است که به دنبال راهحلی مقرون به صرفه برای جایگزینی دندانهای از دست رفته هستند.
در مجموع، پروتزهای متحرک دندان نه تنها یک گزینه درمانی موثر و مقرون به صرفه هستند، بلکه به بهبود کیفیت زندگی افراد کمک کرده و امکان داشتن لبخندی زیبا و عملکرد طبیعی را برای آنها فراهم میکنند.
معایب پروتز متحرک دندان
پروتز متحرک دندان یکی از راهحلهای معمول برای جایگزینی دندانهای از دست رفته است. این نوع پروتزها که به راحتی قابل جابهجایی هستند، از لحاظ اقتصادی مناسب بوده و برای بسیاری از افراد، انتخاب خوبی به شمار میآیند. با این حال، معایب خاص خود را دارند که باید به آنها توجه کرد.
- یکی از معایب اصلی این پروتز، این است که نمیتواند از تحلیل استخوان فک و لثه جلوگیری کند.
- از دیگر مشکلاتی که افراد با دندان مصنوعی مواجه میشوند، سختی در آوردن و گذاشتن دندان مصنوعی در مقابل دیگران است.
- در صورتی که قالبگیری پروتز به درستی انجام نشود و دندان مصنوعی بهطور صحیح بر روی لثهها قرار نگیرد، میتواند موجب تسریع در فرآیند تحلیل استخوان فک شود و مشکلات بیشتری را برای فرد ایجاد کند. به همین دلیل، مهم است که این فرآیند به دقت انجام شود.
در نهایت، پروتزهای متحرک دندان، در حالی که برای برخی افراد مفید است، میتواند چالشهایی را به همراه داشته باشد که برای استفاده کنندگان نیاز به آگاهی و توجه به جزئیات دارد.
نکات مهم برای نگهداری پروتز متحرک
مراقبت از پروتز متحرک دندان، چه کامل و چه نیمه کامل، نیازمند توجه و دقت است تا دوام و کارایی آنها حفظ شود. در ادامه، روشهای صحیح مراقبت از دندانهای مصنوعی را بررسی میکنیم:
نگهداری دقیق دندانهای مصنوعی
دندانهای مصنوعی را با دقت و احتیاط نگهداری کنید. از وارد کردن آسیب به آنها خودداری کنید. بهویژه، گیرهها یا پلاستیکهای دندان مصنوعی را نباید خم یا شکسته کنید؛ چرا که ممکن است به ساختار آنها آسیب وارد شود.
تمیز کردن دندانها پس از غذا خوردن
پس از هر وعده غذایی، دندانهای مصنوعی را خارج کرده و با آب شستشو دهید تا ذرات غذا از سطح آنها پاک شود. برای جلوگیری از آسیب دیدن دندان مصنوعی در صورت افتادن، میتوانید از یک حوله تاشده روی میز یا سینک استفاده کنید.
استراحت دادن به دندانهای مصنوعی قبل از خواب
هر شب قبل از خواب، دندانهای مصنوعی را از دهان خارج کرده و آنها را درون یک ظرف پر از آب قرار دهید. این کار به دندانها و بافت دهان فرصتی برای استراحت میدهد.
آبکشی دندانهای مصنوعی قبل از قرار دادن در دهان
پس از تمیز کردن پروتز متحرک دندان در محلولهای مخصوص، آنها را بهطور کامل آبکشی کنید تا از هر گونه ماده شیمیایی مضر که ممکن است باعث عوارضی مانند درد یا تهوع شود، پاک شوند.
مسواک زدن روزانه دندانهای مصنوعی
دندانهای مصنوعی باید هر روز با یک مسواک نرم و مناسب تمیز شوند. با استفاده از آب گرم و حرکات دایرهای، تمامی بخشهای دندان مصنوعی را مسواک بزنید.
مراقبت از دیگر قسمتهای دهان
بهجز دندانهای مصنوعی، تمیز نگه داشتن لثهها، زبان و سقف دهان نیز اهمیت دارد. حتی اگر هیچ دندانی در دهان ندارید، باید این قسمتها را بهطور منظم مسواک بزنید تا از تجمع جرم و باکتریها جلوگیری شود.
مراجعه منظم به دندانپزشک
برای بررسی سلامت دندانهای مصنوعی و وضعیت کلی دهان، باید بهطور منظم به دندانپزشک مراجعه کنید. دندانپزشک قادر است وضعیت دندانهای مصنوعی را بررسی کرده و از قرارگیری صحیح آنها در دهان مطمئن شود تا از بروز مشکلاتی مانند لغزش دندانها و احساس ناراحتی جلوگیری شود.
مراقبت منظم و صحیح از دندانهای مصنوعی نه تنها از سلامت دهان و دندانهای شما محافظت میکند، بلکه به دوام بیشتر آنها نیز کمک میکند.
سخن پایانی
پروتز متحرک دندان یکی از راهحلهای موثر و مقرون به صرفه برای بازیابی عملکرد و زیبایی دندانهای از دست رفته است. اگرچه ممکن است برخی چالشها و معایب در استفاده از این پروتزها وجود داشته باشد، اما با مراقبت صحیح و مشورت منظم با دندانپزشک، میتوان به راحتی از آنها بهرهمند شد و کیفیت زندگی را بهبود بخشید. حفظ بهداشت دهان و دندان، نگهداری دقیق از پروتزها و مراجعه منظم به دندانپزشک، عواملی هستند که به افزایش طول عمر و عملکرد بهتر دندانهای مصنوعی کمک میکنند.